ћир lat eng
 
 
 
   O Mernim jedinicama > Izvedene  
IZVEDENE JEDINICE SI
Jedinice koje su koherentno izvedene iz osnovnih jedinica SI, date su kao algebarski izrazi u obliku proizvoda stepenovanih osnovnih jedinica SI.
 
Izvedene jedinice SI sa posebnim nazivima i oznakama
Veličina  Izvedena jedinica SI Izraženo
naziv oznaka drugim jedinicama SI osnovnim
 jedinicama SI
 frekvencija herc Hz   s-1
 sila njutn N   m kg s-2
 pritisak, naprezanje paskal Pa N/m2 m-1 kg s-2
 energija, rad, količina toplote džul J N m m2 kg s-2
 snaga (1), fluks zračenja vat W J/s m 2 kg s-3
 naelektrisanje, količina elektriciteta kulon C   s A
 električni potencijal, razlika električnih potencijala, napon,
 elektromotorna sila
volt V W/A m2 kg s-3 A-1
 električna otpornost om W V/A m2 kg s-3 A-2
 električna kapacitivnost farad F C/V m-2 kg-1 s4 A2
 električna provodnost simens S A/V m-2 kg-1 s3 A2
 magnetski fluks veber Wb V s m2 kg s-2 A-1
 magnetska indukcija tesla T Wb/m2 kg s-2 A-1
 induktivnost henri H Wb/A m2 kg s-2 A-2
 svetlosni fluks lumen lm  cd sr( c ) m2 m-2 cd = cd
 osvetljenost luks lx lm/m2 m-2 m-4 cd sr= m-2 cd
 aktivnost radioaktivnog izvora bekerel Bq   s-1
 apsorbovana doza, specifična predata energija, kerma grej Gy J/kg m2 s-2
 ekvivalentna doza sivert Sv J/kg m2 s-2
 katalitička aktivnost katal kat   s-1 mol
 ugao u ravni(2) radijan(a) rad   m m-1=1(b)
 prostorni ugao(2) steradijan(a) sr (v)   m2 m-2 =1(b)
  1. Radijan i steradijan se mogu upotrebljavati u izrazima za izvedene jedinice da bi se pravila razlika između veličina različite prirode a iste dimenzije.
  2. U praksi, simboli rad i sr se koriste gde to odgovara, ali izvedena jedinica “1” u opštem slučaju se izostavlja u kombinaciji sa numeričkom vrednošću.
  3. U fotometriji, naziv streradijan i simbol sr se obično zadržavaju u izrazima za jedinice
  1. Posebni nazivi za jedinicu snage su: volt-amper (oznaka VA) koja se koristi za izražavanje prividne snage naizmenične električne struje i "var" (oznaka var) koja se koristi za izražavanje reaktivne električne snage.
  2. Jedinica ugla u ravni i jedinica prostornog ugla su izvedene jedinice sa dimenzijom jedan.
Definicije ovih jedinica su:
JEDINICA UGLA U RAVNI
Jedinica ugla u ravni je radijan. Radijan je ugao u ravni između dva poluprečnika kruga koji na njegovom obimu isecaju luk dužine jednake poluprečniku (1 rad=1 m/m=1).
JEDINICA PROSTORNOG UGLA
Jedinica prostornog ugla je steradijan. Steradijan je prostorni ugao s temenom u središtu lopte, koji na površini lopte zahvata površinu jednaku površini kvadrata određenog poluprečnikom te lopte (1 sr=1 m2/m2=1).
 
Druge izvedene jedinice SI
Neke izvedene jedinice navedene su u dokumentu OIML D2 Legal units of measurement, edition 1999.
Veći broj izvedenih jedinica, kao i nazivi i oznake fizičkih veličina na koje se one odnose, naveden je u standardu JUS-ISO 31, Veličine i jedinice, koji se sastoji iz sledećih delova:
  Deo 0: Opšti principi
Deo 1: Prostor i vreme
Deo 2: Periodične i srodne pojave
Deo 3: Mehanika
Deo 4: Toplota
Deo 5: Elektricitet i magnetizam
Deo 6: Svetlost i srodna elektromagnetska zračenja
Deo 7: Akustika
Deo 8: Fizička hemija i molekularna fizika
Deo 9: Atomska i nuklearna fizika
Deo 10: Nuklearne reakcije i jonizujuća zračenja
Deo 11: Matematički znaci i simboli za upotrebu u fizičkim naukama i tehnologiji
Deo 12: Karakteristični brojevi
Deo 13: Fizika čvrstog stanja
 
Neke izvedene jedinice SI navedene u standardu JUS-ISO 31:1998
Veličina Jedinica Izraženo osnovnim jedinicama SI
naziv oznaka naziv oznaka
 DEO 1: Prostor i vreme
 površina A, (S) kvadratni metar m2 m2
 zapremina V kubni metar m3 m3
 brzina v metar u sekundi m/s m s-1
 ubrzanje a metar u sekundi na kvadrat m/s2 m s-2
 ugaona brzina ω radijan u sekundi rad/s s-1
 ugaono ubrzanje α radijan u sekundi na kvadrat rad/s2 s-2
 DEO 3: Mehanika
 gustina (zapreminska masa) r kilogram po kubnom metru kg/m3 m-3 kg
 površinska masa rA, (rS) kilogram po kvadratnom metru kg/m2 m-2 kg
 podužna masa r l kilogram po metru kg/m m-1 kg
 specifična zapremina n kubni metar po kilogramu m3/kg m3 kg-1
 moment inercije I, J kilogram kvadratni metar kg m2 m2 kg
 količina kretanja p kilogram metar u sekundi kg m/s m kg s-1
 moment sile M njutn metar N m m2 kg s-2
 dinamička viskoznost h , (m ) paskal sekunda Pa s m-1 kg s-1
 kinematička viskoznost n kvadratni metar u sekundi m2/s m2 s-1
 površinski napon g , s njutn po metru N/m kg s-2
 zapreminski protok qV kubni metar u sekundi m3/s m3 s-1
 maseni protok qm kilogram u sekundi kg/s kg s-1
 DEO 4: Toplota
 koeficijent podužnog širenja a l recipročni kelvin 1/K K-1
 toplotna provodnost l vat po metar kelvinu W/(m K) m kg s-3 K-1
 entropija, toplotni kapacitet S, C džul po kelvinu J/K m2 kg s-2 K-1
 specifična termodinamička
 energija
u džul po kilogramu J/kg m2 s-2
 specifična entropija, specifični
 toplotni kapacitet
s, c džul po kilogram kelvinu J/(kg K) m2 s-2 K-1
 DEO 5: Elektricitet i magnetizam
 površinsko naelektrisanje s kulon po kvadratnom metru C/m2 m-2 s A
 zapreminsko naelektrisanje r , (h) kulon po kubnom metru C/m3 m-3 s A
 jačina električnog polja E volt po metru V/m m kg s-3 A-1
 permitivnost e farad po metru F/m m-3 kg-1 s4 A2
 permeabilnost m henri po metru H/m m kg s-2 A-2
 gustina električne struje J, (S) amper po kvadratnom metru A/m2 m-2 A
 podužna gustina električne struje  A, (a ) amper po metru A/m m-1 A
 jačina magnetskog polja H amper po metru A/m m-1 A
 magnetski momenat m amper kvadratni metar A m2 m2 A
 specifična otpornost r om metar W m m3 kg s-3 A-2
 specifična provodnost g ,s simens po metru S/m m-3 kg-1 s3 A2
 DEO 6: Svetlost i srodna elektromagnetska zračenja
 jačina zračenja I vat po steradijanu W/sr m2 kg s-3 sr-1
 luminancija, sjaj (svetlosti) L kandela po kvadratnom metru cd/m2 m-2 cd
 ekzitancija zračenja M vat po kvadratnom metru W/m2 kg s-3
 iradijancija, ozračenost E vat po kvadratnom metru W/m2 kg s-3
 količina svetlosti Q lumen sekunda lm s s cd
 svetlosna ekzitancija M lumen po kvadratnom metru lm/m2 m-2 cd
 svetlosna ekspozicija H luks sekunda lx s m-2 s cd
 gustina energije zračenja W džul po kubnom metru J/m3 m-1 kg s-2
 DEO 8: Fizička hemija i molekularna fizika
 molarna masa M kilogram po molu kg/mol kg mol-1
 koncentracija komponente B cB mol po kubnom metru mol/m3 m-3 mol
 molarna entropija Sm džul po mol kelvinu J/(mol K) m2 kg s-2 K-1 mol-1
 molarni toplotni kapacitet Cm džul po mol kelvinu J/(mol K) m2 kg s-2 K-1 mol-1
 molarna termodinamička energija Um džul po molu J/mol m2 kg s-2 mol-1
 DEO 10: Nuklearne reakcije i jonizujuća zračenja
 ekspozicija  X kulon po kilogramu C/kg kg-1 s A
 jačina apsorbovane doze .
D
grej u sekundi Gy/s m2 s-3